Zapotrzebowanie na chlor według obciążenia

Wzory

C_kąpiący   = N × q                                  [g/dobę]
C_słońce    = S × h × k_UV                           [g/dobę]   (tylko niecka odkryta)
C_uzup      = V_uzup × c                             [g/dobę]   (1 m³ × 1 mg/l = 1 g)
C_razem     = C_kąpiący + C_słońce + C_uzup

m_preparatu = C_razem / (w / 100) / 1000             [kg/dobę]
na 7 dób = 7 × m_preparatu;  na 30 dób = 30 × m_preparatu

N — kąpiący się na dobę; q — zużycie chloru aktywnego na kąpiącego się (g); S — powierzchnia lustra wody (m²); h — godziny ze słońcem na dobę; k_UV — strata od słońca (g chloru aktywnego / m²·h); V_uzup — uzupełnianie świeżą wodą (m³/dobę); c — utrzymywane wskazanie chloru wolnego (mg/l); w — zawartość chloru aktywnego w preparacie (%).

Współczynniki: wartości z literatury, nie norma

q i k_UV nie są wielkościami z przepisu. Opublikowanej jednej „standardowej” wartości q nie ma: różne metody dają różne liczby, a MAHC Annex zaznacza, że zapotrzebowanie może się różnić o ponad rząd wielkości. Dlatego pole nie jest wypełnione z góry; pod nim są trzy wartości z literatury do wyboru:

• 2,8 g na kąpiącego się: oszacowanie laboratoryjne (Judd i Black 2000, cytowane przez Berga i in. 2019; źródło wtórne).
• 4,1 g: pomiar terenowy w lekko obciążonym basenie (Berg i in., J. Water Health 2019; streszczenie). W mocno obciążonym basenie ta sama publikacja podaje ok. 11 g, ale model tego basenu nie przeszedł kontroli statystycznych, a autorzy zaznaczają, że wartość nie oddaje dokładnie rzeczywistego zapotrzebowania (basen był zbyt słabo chlorowany).
• 10 g: największa zmierzona wartość (Seux 1988, cytowane w CDC MAHC Annex 2024, rozdz. 4.0). Do wymiarowania dozowania i zapasu użyj tej wartości.

Te liczby nie są polską normą i nie zastępują pomiaru w Twoim obiekcie. Wartość powyżej 10 g lub poniżej 2,8 g to sygnał, by sprawdzić przeciek, błąd sondy lub sposób liczenia kąpiących się.

Strata od słońca (k_UV) nie jest podawana w publicznych źródłach w jednostkach g/(m²·h), a w terenie różni się około stukrotnie. Bez stabilizatora (kwasu izocyjanurowego) w laboratorium chlor w południowym słońcu zmniejsza się o połowę w ok. 30 min; z 25 mg/l stabilizatora po 3 godzinach zostaje ok. 70 % (Wahman 2018; źródło wtórne); w rzeczywistej niecce odkrytej ze 138 mg/l stabilizatora strata fotochemiczna wyniosła tylko ok. 1–2 % na dobę (Wojtowicz 2004). Podchloryn sodu nie wnosi stabilizatora, więc niecka odkryta z podchlorynem bez stabilizatora znajduje się w reżimie największej straty.

Rozporządzenie ogranicza kwas izocyjanurowy do 100 mg/l, gdy stosuje się di- lub trichloroizocyjanuran (załącznik 2 część B). W nieckach odkrytych chlor wolny nie może przekraczać 1,0 mg/l, więc strat od słońca nie da się „przykryć” wysokim stężeniem.

Dlatego nie ma wartości domyślnej: wpisz własny pomiar albo użyj kalibracji.

Kalibracja

G_faktyczne  = m_zużyte × 1000 × (w / 100)            [g chloru aktywnego]
q_wyznaczone = (G_faktyczne − doby × C_uzup) / kąpiący_się_w_okresie

To współczynnik oparty na danych Twojego obiektu. Udziału słońca nie odejmujemy, więc dla niecki odkrytej obejmuje także jego. Przycisk przenosi wyznaczoną wartość do pola q.

Limity z rozporządzenia

Rozporządzenie (Dz.U. 2022 poz. 1230) nie określa minimalnej ilości świeżej wody uzupełniającej na kąpiącego się ani czasu wymiany wody (§§ 1–9 oraz załączniki 1–4), więc kalkulator nie porównuje wpisanego uzupełniania z żadnym minimum: to decyzja projektowa i eksploatacyjna. Utrzymywanego wskazania chloru wolnego (0,3–0,6 mg/l w niecce basenowej, 0,3–1,0 mg/l w niecce odkrytej) kalkulator nie sprawdza: służy do tego kalkulator dawki chemii. Zestaw reguł: PL-DZU-2022-1230, wersja 2, tekst jednolity z 2022-05-10.

Czego kalkulator nie robi

• Nie modeluje chloru związanego, kwasu izocyjanurowego, pH ani wpływu temperatury na zużycie.
• Nie ustala trybu dozowania i nie sprawdza, czy wskazanie między dawkami mieści się w przedziale z rozporządzenia.
• Nie odróżnia zużycia wynikającego z usterki (przeciek, zapchany filtr, odchylona sonda) od obciążenia: to osobne badanie.
• Wynik jest punktem odniesienia do zakupów i planowania, nie wielkością ostateczną.

Przykład (przeliczony)

N = 250, q = 2 g, uzupełnianie 8 m³/dobę, wskazanie 0,45 mg/l, preparat 14 %. C_kąpiący = 500 g; C_uzup = 8 × 0,45 = 3,6 g; C_razem = 503,6 g/dobę; preparatu 503,6 / 0,14 / 1000 = 3,60 kg/dobę, 25,2 kg na 7 dni, 107,9 kg na 30 dni.